Ψηφιακή κάρτα εργασίας: Επέκταση σε 5 νέους κλάδους - Τα πρόστιμα «φωτιά» και τα τρικ των εργοδοτών

Σε φάση διεύρυνσης περνά η ψηφιακή κάρτα εργασίας, καθώς από τις αρχές Απριλίου εντάσσονται πέντε ακόμη κλάδοι στο σύστημα, σε μια περίοδο όπου οι έλεγχοι αποκαλύπτουν σημαντικά κενά συμμόρφωσης από πλευράς επιχειρήσεων. Η πλήρης εφαρμογή για τους νέους κλάδους θα ξεκινήσει την 1η Σεπτεμβρίου 2026, ενώ μέχρι τότε θα προηγηθεί πεντάμηνη πιλοτική περίοδος, ώστε να δοθεί χρόνος προσαρμογής.

Οι νέοι κλάδοι που μπαίνουν στο σύστημα

Η επέκταση αφορά περίπου 220.000 εργαζόμενους και καλύπτει:

• τηλεπικοινωνίες

• δραστηριότητες απασχόλησης

• υπηρεσίες σε κτίρια και εξωτερικούς χώρους

• υπηρεσίες ανθρώπινης υγείας (με εξαίρεση τους γιατρούς ως προς τη σήμανση)

• προσωπικές υπηρεσίες

Στο νέο καθεστώς εντάσσονται και επιχειρήσεις με δευτερεύοντα ΚΑΔ σε αυτούς τους τομείς.

Τα στοιχεία που «δείχνουν» το πρόβλημα και τα... τρικ των εργοδοτών

Η επέκταση του μέτρου δεν είναι τυχαία, καθώς τα τελευταία δεδομένα αποτυπώνουν ότι η αγορά δεν έχει ακόμη προσαρμοστεί πλήρως.

Παρά την ευρεία εφαρμογή του μέτρου, φαίνεται ότι ακόμα παραμένουν «παράθυρα» παραβατικότητας, με τέσσερις βασικές πρακτικές να κυριαρχούν. Η πιο συνηθισμένη αφορά τη μη δήλωση αλλαγών στο ωράριο στο σύστημα «Εργάνη», οδηγώντας ουσιαστικά σε υποδηλωμένη εργασία, όπου εργαζόμενοι εμφανίζονται με λιγότερες ώρες από όσες πραγματικά απασχολούνται.

Εξίσου διαδεδομένο είναι το φαινόμενο των πλασματικών «χτυπημάτων» της κάρτας, με εργαζόμενους να συνεχίζουν να εργάζονται μετά την καταγραφή αποχώρησης, αλλά και καταγγελίες για χρήση των QR code από εργοδότες ώστε να αλλοιώνονται τα στοιχεία.

Παράλληλα, δεν λείπουν περιπτώσεις επίκλησης τεχνικών προβλημάτων για τη μη λειτουργία του συστήματος, χωρίς την απαιτούμενη ενημέρωση των αρχών, πρακτική που θέτει τις επιχειρήσεις στο μικροσκόπιο των ελέγχων. Τέλος, ιδιαίτερα σοβαρή θεωρείται η μη ενεργοποίηση της ψηφιακής κάρτας εργαζομένου, παράβαση που εξομοιώνεται με αδήλωτη εργασία και επισύρει πρόστιμο έως 10.500 ευρώ ανά εργαζόμενο.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Επιθεώρησης Εργασίας, μόνο τον Ιανουάριο πραγματοποιήθηκαν πάνω από 6.000 έλεγχοι, από τους οποίους προέκυψαν 1.237 παραβάσεις και πρόστιμα άνω των 3,5 εκατ. ευρώ.

Ιδιαίτερα αποκαλυπτικό είναι ότι:

• σε 3.650 ελέγχους για εργασιακές σχέσεις επιβλήθηκαν 1.009 κυρώσεις

• τα πρόστιμα σε αυτό το πεδίο ξεπέρασαν τα 3,27 εκατ. ευρώ

• στην κορυφή των παραβάσεων βρέθηκε η ψηφιακή κάρτα εργασίας

Μόνο για παραβάσεις που σχετίζονται με την κάρτα καταγράφηκαν 288 περιπτώσεις, με πρόστιμα που έφτασαν τα 1,12 εκατ. ευρώ.

Την ίδια στιγμή, αυξάνονται οι καταγγελίες εργαζομένων για μη δήλωση πραγματικών ωραρίων και υπερωριών, γεγονός που ενισχύει την πίεση για πιο εντατικούς ελέγχους.

Υπερωρίες και πραγματική απασχόληση

Τα στοιχεία του συστήματος «Εργάνη» δείχνουν ότι όπου εφαρμόζεται η ψηφιακή κάρτα, καταγράφεται σημαντική αύξηση των δηλωμένων υπερωριών.

Στο πρώτο 11μηνο του 2025, οι υπερωρίες αυξήθηκαν κατά 2,45 εκατομμύρια ώρες (+53%), με τον τουρισμό (+681%) και την εστίαση (+181%) να εμφανίζουν τη μεγαλύτερη άνοδο.

Η εικόνα αυτή αποδίδεται στο γεγονός ότι η κάρτα καταγράφει πλέον τον πραγματικό χρόνο εργασίας, περιορίζοντας τα φαινόμενα υποδηλωμένης απασχόλησης.

Τσουχτερά πρόστιμα για παραβάσεις

Το πλαίσιο κυρώσεων παραμένει αυστηρό και λειτουργεί αποτρεπτικά. Σε περίπτωση που εντοπιστεί εργαζόμενος να απασχολείται εκτός δηλωμένου ωραρίου χωρίς ψηφιακή καταγραφή, επιβάλλεται πρόστιμο που φτάνει έως και τα 10.500 ευρώ ανά εργαζόμενο.

Παράλληλα, οι επιχειρήσεις έχουν τη δυνατότητα να υποβάλλουν διορθωτικές δηλώσεις για αλλαγές στο ωράριο ή υπερωρίες έως το τέλος κάθε μήνα, ωστόσο φέρουν το βάρος απόδειξης ότι η παρουσία εργαζομένου δεν συνδέεται με πραγματική εργασία.

Η κυβέρνηση επιδιώκει την καθολική εφαρμογή της ψηφιακής κάρτας έως το τέλος του 2026, τόσο στον ιδιωτικό όσο και στον δημόσιο τομέα. Η νέα επέκταση αποτελεί κρίσιμο βήμα προς αυτή την κατεύθυνση, με βασικό στόχο τη διαφάνεια στην αγορά εργασίας και τον περιορισμό της αδήλωτης ή υποδηλωμένης εργασίας.